{"id":143,"date":"2014-06-23T08:23:40","date_gmt":"2014-06-23T08:23:40","guid":{"rendered":"http:\/\/zeppelinbelege.org\/?page_id=143"},"modified":"2018-07-04T11:01:42","modified_gmt":"2018-07-04T09:01:42","slug":"about-2","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/about-2\/","title":{"rendered":"o nas"},"content":{"rendered":"

About Danzig.org<\/p>\n

 <\/p>\n

Wolne Miasto Gda\u0144sk 1920-1939<\/h1>\n

Historia<\/h1>\n

997: pierwsze zapiski, w kt\u00f3rych pojawia si\u0119 wzmianka o mie\u015bcie (Gda\u0144sk jako” Gyddanyze”) ok.<\/p>\n

1224: osada uzyskuje status miasta (prawa miejskie)
\n1308: Gda\u0144sk na ponad 140 lat staje si\u0119 siedzib\u0105 zakonu krzy\u017cackiego
\n1361: Gda\u0144sk staje si\u0119 cz\u0142onkiem Hanzy. Od tego czasu zalicza si\u0119 go do najbardziej znacz\u0105cych centr\u00f3w gospodarczych p\u00f3\u0142nocnej Europy
\n1454: Gda\u0144sk wraz z innymi 18-stoma miastami przestaje by\u0107 miastem zakonu. Z r\u0105k kr\u00f3la Kazimierza miasto uzyskuje gospodarczo-polityczn\u0105 suwerenno\u015b\u0107
\n1577: Bitwa po Wis\u0142ouj\u015bciem. Walka skierowana przeciwko Stefanowi Batoremu. Obrona niezale\u017cno\u015bci Gda\u0144ska.
\n1772: Pierwszy rozbi\u00f3r Polski. Przynale\u017cno\u015b\u0107 Gda\u0144ska do Polski
\n1793: Drugi rozbi\u00f3r Polski. Przynale\u017cno\u015b\u0107 Gda\u0144ska do Prus
\n1807: Oddzia\u0142y wojsk francuskich podbijaj\u0105 miasto
\ndo 1813: Gda\u0144sk za spraw\u0105 Napoleona staje si\u0119 Wolnym Miastem
\n1814: Ponowna przynale\u017cno\u015b\u0107 miasta do Prus
\n1816: Gda\u0144sk stolic\u0105 Prus Zachodnich
\n1919: Na mocy traktatu wersalskiego Gda\u0144sk zostaje przy\u0142\u0105czony do Rzeszy
\n1920: Ju\u017c 10. lutego miasto zostaje od\u0142\u0105czone od Rzeszy, a 15. listopada ponownie uzyskuje status Wolnego Miasta
\n1921: Sir Richard Haking zostaje mianowany na Wysokiego Komisarza Ligi Narod\u00f3w
\n1939: Wraz z atakiem na Westerplatte ko\u0144czy si\u0119 era Gda\u0144ska jako Wolnego Miasta
\n1945: Szturm wojsk radzieckich na miasto.<\/p>\n

Po\u0142o\u017cenie, warunki naturalne<\/h1>\n

Gda\u0144sk, nazywany cz\u0119sto Wenecj\u0105 P\u00f3\u0142nocy jest po\u0142o\u017cony przy uj\u015bciu Wis\u0142y, 5 km od wybrze\u017ca. Na obszarze miasta znajduj\u0105 si\u0119 liczne wodospady (Radunia, Mot\u0142awa). Na po\u0142udniu granic\u0119 miasta wyznacza rzeka Nogat, na po\u0142udniowym-wschodzie ci\u0105gnie si\u0119 Wis\u0142a. Ok. 80% powierzchni to aluwia, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 dogodne warunki dla rozwoju rolnictwa. Od zachodniej strony miasto zamykaj\u0105 lasy i tereny wy\u017cynne, osi\u0105gaj\u0105ce wysoko\u015b\u0107 do 300 m n.p.m., od p\u00f3\u0142nocnej za\u015b rozci\u0105ga si\u0119 wybrze\u017ce Morza Ba\u0142tyckiego.<\/p>\n

\"map<\/a><\/p>\n

Ludno\u015b\u0107<\/h1>\n

Na powierzchni czterech miast: Gda\u0144ska, Nowego Dworu Gda\u0144skiego, Sopotu i Nowego Stawu, si\u0119gaj\u0105cej 1893 m2 w roku 1929 zamieszkiwa\u0142o 407 ty\u015b. mieszka\u0144c\u00f3w, w 1939 liczba ta zmniejszy\u0142a si\u0119 do 403 ty\u015b.:<\/p>\n

– Gda\u0144sk: 250 ty\u015b.
\n– Nowy Dw\u00f3r Gda\u0144ski: 4 ty\u015b.
\n– Sopot: 30 ty\u015b.
\n– Nowy Staw: 3.750<\/p>\n

Na pobliskich\u00a0terenach wiejskich \u017cy\u0142o \u0142\u0105cznie 125 ty\u015b mieszka\u0144c\u00f3w. Przy obydwu miastach powiatowych, ukszta\u0142towa\u0142a si\u0119\u00a0w trzech powiatach: Gda\u0144skich Wy\u017cynach, Gda\u0144skich Nizinach i \u017bu\u0142awach Wi\u015blanych administracja. Od 1526 60% ludno\u015bci by\u0142a wyznania protestanckiego. W 96% byli to Niemcy, w 3,5% Polacy. W okolicy znajdowa\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas ok. 120 poczt, kt\u00f3re ogrywa\u0142y bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w komunikacji mi\u0119dzy urz\u0119dami.<\/p>\n

God\u0142o<\/h1>\n

Obok dw\u00f3ch lw\u00f3w, kt\u00f3re wed\u0142ug heraldyk\u00f3w s\u0105 uosobieniem si\u0142y i kr\u00f3lewskiej w\u0142adzy, na godle Gda\u0144ska widniej\u0105 dwa bia\u0142e, ustawione w s\u0142up krzy\u017ce, symbolizuj\u0105ce god\u0142o miasta za czas\u00f3w panowania zakonu krzy\u017cackiego. Koron\u0119 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 na godle zawdzi\u0119czamy kr\u00f3lowi Kazimierzowi IV.<\/p>\n

\"Das<\/a><\/p>\n

nec tenere \u2013 nec timide (bez strachu, ale z rozwag\u0105 dos\u0142. ani zuchwale, ani boja\u017aliwie)<\/p>\n

Zabytki<\/h1>\n

Bazylika Mariacka (powst. 1343-1505), ratusz, \u017buraw oraz obserwatorium astronomiczne (stare miasto) sta\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnymi symbolami miasta. Obok charakterystycznych dom\u00f3w z zabytkowymi gankami, na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 fortyfikacje, Wilka Zbrojownia, Dw\u00f3r Artusa (wcze\u015bniejszy cech gildii kupieckiej) oraz\u00a0 studnia Artusa.<\/p>\n

Gospodarka<\/h1>\n

Rzeki i dost\u0119p do morza ju\u017c we wczesnym \u015bredniowieczu odgrywa\u0142 decyduj\u0105c\u0105 rol\u0119 w gospodarce. Wis\u0142a jako najwa\u017cniejszy szlak eksportowy w\u0119gla, drewna, zbo\u017ca, cukru i artyku\u0142\u00f3w spo\u017cywczych s\u0142u\u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c importowi rudy, nawoz\u00f3w, czy ryb.<\/p>\n

W 1929, w latach przedwojennych obr\u00f3t towar\u00f3w wzr\u00f3s\u0142 niemal czterokrotnie (8 560 000 t.). 11 ty\u015b. statk\u00f3w rocznie korzysta\u0142o z portowych spichlerzy, czy po\u0142\u0105cze\u0144 kolejowych. 12 przedsi\u0119biorstw \u017ceglugowych obs\u0142ugiwa\u0142o 87 tras na ca\u0142ym \u015bwiecie. 4 stocznie zajmowa\u0142y si\u0119 budow\u0105 nowych statk\u00f3w i napraw\u0105 tych, kt\u00f3re tego wymaga\u0142y. Dzi\u0119ki stoczni zyskiwali tak\u017ce rzemie\u015blnicy i naturalnie firmy dostarczaj\u0105ce cz\u0119\u015bci. W 1904 za\u0142o\u017cono Kr\u00f3lewsk\u0105 Wy\u017csz\u0105 Szko\u0142\u0119 Techniczn\u0105. Gda\u0144sk przed I. Wojn\u0105 \u015awiatow\u0105 by\u0142 wa\u017cniejsz\u0105 miejscowo\u015bci\u0105 wypoczynkow\u0105, do kt\u00f3rej zje\u017cd\u017cali si\u0119 tury\u015bci nie tylko\u00a0 z Niemiec, ale z ca\u0142ej Europy. Sopot\u00a0 z swoimi kurortami, kasynem oraz oper\u0105 by\u0142 tutaj dodatkowym akcentem turystycznym. Wszelakiego rodzaju targi i wystawy, kt\u00f3re si\u0119 tu odbywa\u0142y przyci\u0105ga\u0142y turyst\u00f3w, uatrakcyjnia\u0142y miasto. Od 1920 uruchomiono nowe po\u0142\u0105czenia lotnicze. W roku 1926 po\u0142\u0105czenie z Gda\u0144skiej otworzy\u0142 polski LOT. Pocz\u0105tki transportu kolejowego w Gda\u0144sku datuje si\u0119 na rok 1852. Trzeci\u0105 znacz\u0105c\u0105 ga\u0142\u0119zi\u0105 przemys\u0142u sta\u0142y si\u0119 wydane w roku 1920 gda\u0144skie znaczki, kt\u00f3re da\u0142y pocz\u0105tek filatelistyce gda\u0144skiej. Katalogi gda\u0144skich znaczk\u00f3w pocztowych sta\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnym celem zbieraczy nie tylko niemieckich, ale pochodz\u0105cych z ca\u0142ej Europy.<\/p>\n

O filatelistyce<\/h1>\n

Zamkni\u0119ta kolekcja, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142ada si\u0119 308 wolnych znaczk\u00f3w, 51 znaczk\u00f3w urz\u0119dowych,\u00a0 47 znaczk\u00f3w ze stemplem porto, 37 polskich znaczk\u00f3w portowych, ponad 75 innych wyrob\u00f3w pocztowych.<\/p>\n

Obszary kolekcjonerskie filatelistyki gda\u0144skiej (przyk\u0142ady):<\/span><\/p>\n

Okres przedfilatelistyczny do roku 1850 kategoryzowany wed\u0142ug rodzaju stempla i miejsca docelowego
\nZnaczki pruskie z numerem i miejscowo\u015bci\u0105 z obszaru Gda\u0144ska
\nWydania Rzeszy Niemieckiej z lat 1872-1919
\nPocz\u0105tki Wolnego Miasta\u00a0 (10 stycze\u0144 \u2013 19 lipiec 1920)
\nZnaczki ze stemplem porto z 1920-1939
\nSegregacja wed\u0142ug rodzaju stempla, np. znaczki ze stemplem poczty kolejowej, powietrznej, itp.
\nPolska poczta portowa w Gda\u0144sku
\nPoczta powietrzna na terytorium Gda\u0144ska
\nPoczt\u00f3wki tematyczne: propaganda, poczt\u00f3wki okazjonalne
\nPoczta za czas\u00f3w II.Wojny \u015awiatowej
\nDokumenty, dowody, formularze<\/p>\n

Doradztwo:<\/span><\/p>\n

Ostemplowanie: Willy Deininger (Telefon 06081-41359)
\nNadruki: Dr. Udo Klein (Telefon 0271-390256)
\nPoczta polowa, I. i II. W\u015a: Klaus Bohm (Telefon 04636-8276)
\nGanzsachen: Klaus Wolff (Telefon 030-8259294)
\nPolska poczta portowa: Hans Vogels (Telefon Nach Anfrage)
\nPoczta powietrzna oraz poczta balonowa Zeppelin: Thomas Metz (Telefon 06252-5569)
\nOkres przedfilatelistyczny: Ton Hulkenberg (Telefon 0031-33-2983261)
\nAdministracja: Klaus Wolff (Telefon 030-8259294)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

About Danzig.org   Wolne Miasto Gda\u0144sk 1920-1939 Historia 997: pierwsze zapiski, w kt\u00f3rych pojawia si\u0119 wzmianka o mie\u015bcie (Gda\u0144sk jako” Gyddanyze”) ok. 1224: osada uzyskuje status miasta (prawa miejskie) 1308: Gda\u0144sk na ponad 140 lat staje si\u0119 siedzib\u0105 zakonu krzy\u017cackiego 1361: Gda\u0144sk staje si\u0119 cz\u0142onkiem Hanzy. Od tego czasu zalicza si\u0119 go do najbardziej znacz\u0105cych … Continue reading o nas<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/143"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=143"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/143\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.danzig.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}